Ο ΡΩΣΟΪΑΠΩΝΙΚΟΣ ΠΟΛΕΜΟΣ 1904-1905 ΚΑΙ Η ΓΟΥΜΕΝΙΣΣΑ
Γράφει ο Χρήστος Π. Ίντος
Στις αρχές του 20ου αιώνα η Ρωσία αναζητούσε τρόπους να εξασφαλίσει σταθερή και μόνιμη διέξοδο στην κίτρινη θάλασσα, στην Άπω Ανατολή. Το λιμάνι της εκεί, το Βλαδιβοστόκ, τον μισό χρόνο ήταν παγωμένο. Δεν διευκόλυνε από μόνο του το εμπόριο και τις άλλες δραστηριότητες της Ρωσίας στον Ειρηνικό Ωκεανό. Η Ρωσία γνώριζε, πως το όποιο εγχείρημά της στην περιοχή θα προσέκρουε στην Ιαπωνία.
Ωστόσο, εκπόνησε σχέδιο επιχειρήσεων, του οποίου η υλοποίηση ανατέθηκε στον στρατηγό Αλεξέι Κουροπάτκιν (1848-1925). Ξεκίνησε πόλεμος που κράτησε δύο ολόκληρα χρόνια, 1904-1905. Η Ρωσία απέτυχε στον στόχο της και ο Κουροπάτκιν, αν και άσκησε πολλά άλλα ανώτατα καθήκοντα, αποσύρθηκε της ενεργού υπηρεσίας στην ιδιαίτερη πατρίδα του για να συγγράψει τα απομνημονεύματά του.
Ταμεμότο Κουρόκι, Ιάπωνας Στρατηγός (1844-1923)
Του ιαπωνικού στρατού ηγούνταν ο στρατηγός Ταμεμότο Κουρόκι (1844-1923). Ως νικητής μετέπειτα, για πολλούς σε ανατολή και δύση ήταν σπουδαίος ήρωας. Σε κάποιες περιπτώσεις σχεδόν μυθοποιήθηκε. Έτσι, πολλοί, τότε και μετέπειτα, κολακεύονταν να τους αποκαλούν “Κουρόκι” και όχι “Κουροπάτκιν”. Οι “Κουρόκι” θεωρούσαν τον εαυτό τους έξυπνο, τολμηρό, ικανό, ιδιοφυή!
Ο πόλεμος εκείνος απασχόλησε τον κόσμο και υπήρχε ο φόβος επέκτασής του και σε άλλα μέρη της υφηλίου. Ήταν πρώτο θέμα στον τύπο της εποχής και στις συζητήσεις των καφενείων. Πολλοί είχαν γίνει, εκ του μακρόθεν, όπως γίνεται πάντα, ειδικοί, πολεμικοί αναλυτές. Διατύπωναν θεωρίες, σχέδια για τη πιθανή νίκη του ενός ή του άλλου στρατηγού. Θαμώνες που συμπαθούσαν την ομόδοξη Ρωσία βρήκαν τη λύση. Ήταν το “Δεξιότερα Κουροπάτκιν”! Υποδείξεις στον στρατηγό για στρατιωτικούς ελιγμούς που έπρεπε να κάνει για να νικήσει. Βέβαια με τις αερολογίες δεν βοήθησαν τον στρατηγό, τον Τσάρο και τον ρωσικό στρατό.
Αλεξέι Νικολάεβιτς Κουροπάτκιν, Ρώσος Στρατηγός και Υπουργός, (1848-1925)
Παρόμοια έγιναν και σε καφενεία της Γουμένισσας της μακρινής από εμάς εκείνης εποχής. Οι θαμώνες είχαν χωριστεί σε δύο στρατόπεδα, το φιλορωσικό και το φιλοϊαπωνικό. Ένας μάλιστα του δεύτερου στρατοπέδου το είχε καύχημα να τον αποκαλούν με το όνομα του Ιάπωνα στρατηγού και όχι με κείνο του Ρώσου. Όσο περισσότεροι τον αποκαλούσαν “Κουρόκι”, τόσο πίστευε, πως ανέβαινε το γόητρό του και όχι μόνο αυτό, αλλά ζήλωσε και τη δόξα του “συνονόματου” που απολάμβανε τις επιτυχίες του στη μακρινή του χώρα.
Τότε ανεγείρονταν στη Γουμένισσα με άδεια των Τουρκικών Αρχών κτίριο που θα το χρησιμοποιούσαν οι Βούλγαροι για δικούς τους σκοπούς. Ο τοπικός “Κουρόκι” κατέστρωσε σχέδιο που δεν το ομολόγησε σε κανέναν. Όταν θα ολοκληρώνονταν το έργο θα το κατέστρεφε. Λίγα χρόνια μετά το κτίριο κινδύνεψε να καταστραφεί από φωτιά. Η επέμβαση των κατοίκων το έσωσε, γιατί υπήρχε κίνδυνος η φωτιά να επεκταθεί και στις παρακείμενες κατοικίες και γειτονιές της κωμόπολης. Εξάλλου πρόσφατη ήταν η μεγάλη πυρκαγιά της κωμόπολης του 1904 και τα θλιβερά επακόλουθά της.
Μετά το συμβάν αναζητήθηκαν από τις τουρκικές αρχές τα αίτια. Ταλαιπωρήθηκαν πολλοί με προσαγωγές και ανακρίσεις. Δεν εντοπίστηκε ο πυρπολητής και οι αρχές αποφάνθηκαν: “ … το γεγονός ήταν τυχαίο και οφείλεται σε άγνωστα αίτια….”. Μετά την απελευθέρωση του 1912 το μυστήριο λύθηκε. Μαθεύτηκε πως την φωτιά την είχε βάλει ο άνθρωπος που αρέσκονταν να έχει έστω και ως παρατσούκλι το όνομα του στρατηγού της χώρας του ανατέλλοντος ηλίου.
Βέβαια, δεν ζήτησε παράσημο από την Ελληνική Πολιτεία. Και το πραγματικό του ονοματεπώνυμο δεν καταγράφηκε ούτε μετά από εκατό και πλέον χρόνια μεταξύ των αφανών Μακεδονομάχων. Του αρκούσε που το παλιό μυστικό και κατόρθωμά του έγινε γνωστό, έστω και καθυστερημένα, σε συγγενείς, φίλους, συγχωριανούς πολύ αργότερα και από την απελευθέρωση του 1912. Επάξια τον αποκαλούσαν “Κουρόκι!”. Είχε το όνομα του Ιάπωνα που νίκησε τον Ρώσο Κουροπάτκιν.
